Overzicht risico's
Onderwerp | Pr | Status | Bedrag min | Bedrag max | |
|---|---|---|---|---|---|
Externe risico's | |||||
1 | Schade als gevolg van extreem weer | 1 | Bestaand | 0,5 | 6,0 |
2 | Rijksbezuinigingen: ontwikkeling rijksbeleid sociaal domein | 2c | Bestaand | 0,4 | 17,8 |
3 | Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost (VRBZO) | 4 | Bestaand | 0,0 | 0,0 |
4 | (Humanitaire) rampen | 6 | Bestaand | 0,0 | 10,0 |
5 | Landelijke ontwikkelingen overheid | 6 | Bestaand | 0,0 | 5,0 |
6 | Marktontwikkelingen | 6 | Bestaand | 0,0 | 15,0 |
Totaal | 0,9 | 53,8 | |||
Strategische risico's | |||||
7 | Programma Aanpak Stikstof | 1 | Bestaand | 0,0 | 0,0 |
8 | Openeinderegelingen | 2c | Bestaand | 5,0 | 5,0 |
9 | Toename van de zorgzwaarte | 2c | Bestaand | 6,0 | 6,0 |
10 | Grondbedrijf – weerstandscapaciteit | 3a | Bestaand | 38,3 | 38,3 |
11 | Staat bruggen/viaducten | 3b | Bestaand | 2,5 | 2,5 |
12 | Stroomhuis | 5 | Bestaand | 0,0 | 1,5 |
13 | Afhandeling bezwaar- en beroepschriften | 6 | Vervallen | 0,0 | 0,0 |
14 | Exploitatierisico's | 6 | Bestaand | 0,0 | 10,0 |
15 | Gevolgen vennootschapsbelastingplicht | 6 | Vervallen | 0,0 | 0,0 |
16 | Inspecties wet- en regelgeving | 6 | Vervallen | 0,0 | 0,0 |
17 | OZB | 6 | Vervallen | 0,0 | 0,0 |
18 | Privacy (AVG) | 6 | Bestaand | 0,0 | 0,0 |
19 | Weerbare overheid | 6 | Bestaand | 0,0 | 0,0 |
Totaal | 51,8 | 63,3 | |||
Totaal | 52,7 | 117,1 |
1 | Schade als gevolg van extreem weer |
|---|---|
In de afgelopen jaren is er regelmatig sprake geweest van schade als gevolg van extreem weer zoals droogte, extreme regenval en stormen. Dit is niet meer incidenteel, maar lijkt elk jaar (meerdere keren) voor te komen. Schade door extreem weer vindt plaats aan bomen, beplanting, meubilair én aan bestrating en riolering door bijvoorbeeld sinkholes. Door extreem weer ontstaan extra kosten voor preventie van schade, vervanging, opruimen en herstellen. Uitstel is vaak niet mogelijk. Naar verwachting zal extreem weer vaker voorkomen. | |
2 | Rijksbezuinigingen: ontwikkeling rijksbeleid sociaal domein |
Uit de benchmarks maken we op dat het aantal bijstandsuitkeringen in Nederland licht aan het stijgen is sinds begin dit jaar; vooral het aantal jongeren in de bijstand stijgt. In Eindhoven is het aantal bijstandsuitkeringen daarentegen redelijk constant. In het kader van Vereenvoudiging Werk en Geld treffen we samen met partners in de stad momenteel voorbereidingen voor een nieuw bijstandsproces. Gericht op het verminderen van het aantal bijstandsgerechtigden. | |
3 | Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost (VRBZO) |
In april 2026 wordt het Regionaal Beleidsplan veiligheidsregio Brabant-Zuidoost (VRBZO) 2027-2030 door het Algemeen Bestuur van de VRBZO vastgesteld (na verwerking eventuele zienswijzen). In dit beleidsplan is rekening gehouden met de eerdere uitwerking van de gefaseerde bestuursopdracht om te voldoen aan wet- en regelgeving (deelopdracht 1), het op orde brengen van de basis van de organisatie (deelopdracht 2) en het komen tot een toekomstverkenning richting 2040 (deelopdracht 3). Het beleidsplan leidt tot een aanzienlijke structurele verhoging van de gemeentelijke bijdrage. Aanvullend zijn de kosten voor de toekomstverkenning nog niet volledig bekend. VRBZO maakt hiervoor op korte termijn businesscases, die later worden verwerkt in volgende kadernota’s en begrotingen. Naast eventuele aanvullende financiële bijdrages zal dit ook leiden tot aanvullende gemeentebrede inzet met betrokkenheid van meerdere portefeuilles en met mogelijke personele consequenties. Ook is de huidige omvang van de algemene reserve van VRBZO onvoldoende t.o.v. het gewenste weerstandsvermogen op basis van de analyse van de risico’s. | |
4 | (Humanitaire) rampen |
De inval van Rusland in Oekraïne vormt een wezenlijke bedreiging van de veiligheid en met grote gevolgen voor iedereen. We vangen ontheemden op en bieden humanitaire hulp. Onduidelijk is hoe lang de oorlog in Oekraïne aanhoudt, wat de langjarige gevolgen zijn, hoe lang de opvang van ontheemden nodig is en hoe energieprijzen zich zullen ontwikkelen. Daarnaast zien we ook dat de recente oorlog in Iran zorgt voor onzekerheid en stijgende energieprijzen. | |
5 | Landelijke ontwikkelingen overheid |
De (gedeeltelijke) demping van het ravijnjaar door het Rijk brengt alleen een tijdelijke verlichting. Trend blijft dat veel rijksmiddelen incidenteel beschikbaar worden gesteld. De nieuwe indexeringssystematiek – op basis van bbp-cijfers – is mogelijk niet toereikend om de kosten van loon- en prijsstijging en autonome volumegroei te kunnen opvangen. Dit alles is een risico voor het opstellen van een structureel sluitende meerjarenbegroting. | |
6 | Marktontwikkelingen |
We zien kwetsbaarheden bij de uitvoering van onze programma's, projecten en (strategische) investeringen. Er is sprake van opwaartse druk op het loongebouw, krapte op de arbeidsmarkt, prijsstijgingen van aanbestedingen op (middel)langere termijn. Meer specifiek spelen energieprijzen, rentestijgingen en ontwikkelingen op de vastgoedmarkt. | |
7 | Programma Aanpak Stikstof |
Eindhoven werkt, in navolging van het provinciale besluit om een stop te zetten op het verlenen van Wet natuurbeschermingsvergunningen, mee aan de herijking van de Brabantse Ontwikkelaanpak Stikstof om “Brabant van het slot” te halen. In december 2024 heeft de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State twee uitspraken gedaan over de toepassing van stikstofregels bij de aanvraag van een vergunning van een project (bijvoorbeeld vergunning voor bouwen of milieu). Deze uitspraken kunnen gevolgen hebben voor ontwikkelingen in de stad, omdat nu sneller sprake kan zijn van een natuurvergunning (waarvoor de provincie bevoegd gezag is) als er sprake is van een stikstofdepositie. Dit kan zowel consequenties hebben voor lopende vergunningprocedures als voor vergunningen die vanaf 1 januari 2020 zijn verleend waarbij intern salderen is toegepast. De exacte consequenties van deze uitspraken zijn op dit moment nog niet duidelijk. | |
8 | Openeinderegelingen |
Betreft regelingen voor Wmo en Jeugd waarvan de uitgaven en het aantal gebruikers niet gelimiteerd zijn. De vergrijzing en groei van de stad zorgt voor een stijgende vraag naar ondersteuning voor Wmo. Daarnaast lopen de incidentele middelen, verkregen in het kader van de Hervormingsagenda Jeugd, meerjarig sterk af. Het risico hierbij is dat de middelen niet effectief genoeg worden ingezet om de tekorten structureel te verminderen. | |
9 | Toename van de zorgzwaarte |
Het toekennen van zwaardere en/of duurdere indicaties bij Wmo en Jeugd (o.m. via medische verwijsroute). | |
10 | Grondbedrijf – weerstandscapaciteit |
Dit is de benodigde weerstandscapaciteit voor de risico's van de projecten van het Grondbedrijf. Een toelichting hierover is terug te vinden in paragraaf 3g - Grondbeleid. | |
11 | Staat bruggen/viaducten |
Bij bruggen en viaducten die ouder zijn dan 20 jaar bestaat het risico dat de constructie niet meer voldoet aan de huidige verkeersbelasting en -intensiteit. Met visuele inspecties kan niet in beeld worden gebracht of de constructie voldoende veilig is. Door middel van risicoanalyses onderzoeken we of maatregelen noodzakelijk zijn. Hierbij toetsen we aan regelgeving zoals het bouwbesluit en Eurocodes. Indien er niet wordt voldaan, onderzoeken we op welke wijze we wel weer aan regelgeving en veiligheid kunnen voldoen. Dit kan door het kunstwerk te vervangen of te versterken, maar een aslastbeperking of rijstrookafsluiting horen ook tot de mogelijkheden. In 2024 zijn de risico’s van de bruggen, tunnels en viaducten voor gemotoriseerd verkeer, gebouwd voor 2000, inzichtelijk gemaakt en is duidelijk welke maatregelen getroffen moeten worden. Op dit moment lopen we geen acuut risico. Wel is de staat van het Strijps Bultje kritiek en moet de voorbereiding voor vervanging snel opgepakt worden. Daar is in 2025 nog een inspectie uitgevoerd. Daaruit blijkt dat de schades opnieuw zijn verslechterd. Tevens lijkt het er op dat de schades nu sneller toenemen dan de afgelopen jaren het geval is geweest. | |
12 | Stroomhuis |
We doen onderzoek naar plannen voor de culturele functie en plek van het afgebrande Stroomhuis. Dit doen we bij voorkeur met een beroep op het verzekeringsgeld van maximaal 2 mln. Aan de uitkering van verzekeringsgelden zijn voorwaarden verbonden. Als er geen herbouw komt of de termijn van oktober 2027 wordt niet gehaald, dan ontvangt de gemeente ongeveer 5 ton. Momenteel bestaat nog onzekerheid of de plannen voldoen aan de voorwaarden. | |
13 | Afhandeling bezwaar- en beroepschriften |
De afgelopen jaren is geïnvesteerd in het stabiliseren van het aantal binnenkomende bezwaar- en beroepsprocedures en klachten. Als er nieuw beleid wordt vastgesteld met een grote impact op de inwoners zien we een toename van het aantal bezwaar- en beroepszaken, wat van invloed is op de doorlooptijden. Gezien de beperkte impact van maximaal € 0,5 miljoen kiezen we ervoor dit risico, vooruitlopend op de nieuwe werkwijze vanaf begroting 2027, te laten vervallen. | |
14 | Exploitatierisico's |
Externe risico's leiden ook tot effecten in de exploitatie en extra druk op budgetten. Hierbij kan worden gedacht aan de gevolgen voor de beheerbudgetten door strategische investeringen, wegvallende parkeer-inkomsten door beleidskeuzes en herontwikkeling, druk op de veiligheidsbudgetten door groei van de stad. | |
15 | Gevolgen vennootschapsbelastingplicht |
Op het punt van reclame-inkomsten was er een verschil van inzicht tussen belastingdienst en gemeenten. Inmiddels heeft de Belastingdienst reclame-opbrengsten reeds in de aanslagen 2016 tot en met 2023 gecorrigeerd. Het risico vervalt daarmee. | |
16 | Inspecties wet- en regelgeving |
Het uitvoeren van wet- en regelgevingsinspecties (W&R) wat betreft asbest, legionella, brandveiligheid en elektrotechnische veiligheid in ons gemeentelijk vastgoed, is een reguliere taak van de gemeente. Sinds 2020 hebben we de prioriteit hiervan verhoogd. Alle wet- en regelgeving inspecties zijn inmiddels afgerond. De maatregelen voortkomend uit de inspecties asbest, legionella en elektronische veiligheid zijn inmiddels uitgevoerd. Er zijn geen urgente maatregelen vanuit de inspecties brandveiligheid geconstateerd. Wel zijn er maatregelen noodzakelijk die niet urgent zijn maar wel moeten worden opgepakt. De uitvoering hiervan is inmiddels opgestart en deze zal doorlopen tot en met 2026. Hiermee kan het risico vervallen. | |
17 | OZB |
Bezwaren leveren een risico op voor de OZB-opbrengst, hier is geen voorziening voor. Of het risico zich voordoet is afhankelijk van hertaxaties en kan leiden tot een correctie van circa € 400.000 (voor de jaren 2024 en 2025). Gezien de beperkte omvang van dit risico is ervoor gekozen deze te laten vervallen. | |
18 | Privacy (AVG) |
Indien niet wordt voldaan aan de AVG bestaat de kans op het onverantwoordelijk gebruik en uitwisseling van persoonsgegevens en privacygevoelige informatie. Daarnaast zou vertrouwelijke / gevoelige informatie beschikbaar kunnen komen bij niet-geautoriseerden (binnen en buiten de organisatie). Wij proberen dit te minimaliseren door o.a. Data Protection Impact Assessments (DPIA’s) met risico mitigerende maatregelen uit te voeren. Het niet voldoen aan de AVG heeft als risico’s onder meer: datalekken, een boete, een verwerkingsverantwoordelijke corrigerende maatregel, een schadevergoeding voor een inwoner of bedrijf en reputatieschade. | |
19 | Weerbare overheid |
De gemeente is verantwoordelijk voor de veiligheid en integriteit van de medewerkers, bestuurders en organisatie als geheel. Op basis van de meerjarenkoers 2024-2030 'Weerbaarheid in het DNA van de gemeente Eindhoven' wordt er gewerkt aan de transitie om kennis en expertise op het gebied van ethiek, veilige publieke taak en integriteit op een centrale plek in de organisatie te positioneren. Van hieruit wordt de organisatie toegerust, ondersteund en beschermd bij het veilig en integer uitvoeren van haar publieke taak. Met de in de Begroting 2026 beschikbaar gestelde structurele middelen kan een basisfunctie worden ingericht. De opgave is echter groter en de komende periode zal dit verder worden uitgewerkt voor de verschillende taakgebieden. |